کارتریج شیر اهرمی چیست؟ انواع، سایز و آموزش تعویض

شیر را محکم بسته اید ولی باز هم چکه می کند. یا دسته آن قدر سفت شده که برای باز کردنش باید زور بزنید. در شیرهای اهرمی امروزی، تقریبا همه این مشکلات به یک قطعه برمی گردد: کارتریج. قطعه ای که داخل بدنه پنهان است و کار قطع و وصل آب و تنظیم دما را انجام می دهد.

خبر خوب این است که در بیشتر مواقع لازم نیست کل شیر را عوض کنید. اگر بدانید کارتریج چطور کار می کند، سایزش چند است و چطور تعویض می شود، هم پول کمتری خرج می کنید و هم موقع خرید شیرآلات جدید، انتخاب بهتری خواهید داشت. در این مطلب از بلاگ بازرگانی تیام همه این ها را قدم به قدم توضیح داده ایم.

کارتریج شیر اهرمی دقیقا چیست؟

در شیرهای قدیمی دو دسته (پیچی)، قطعه ای به نام مغزی با واشر لاستیکی جریان آب را قطع و وصل می کرد. هر بار که شیر را محکم می بستید، واشر کمی بیشتر له می شد و دیر یا زود چکه شروع می شد.

در شیرهای اهرمی، این کار را کارتریج انجام می دهد. یک استوانه کوچک که سه کار اصلی دارد:

1. قطع و وصل جریان آب
2. مخلوط کردن آب سرد و گرم و تنظیم دما
3. تنظیم مقدار آب خروجی

راز کارتریج در دو دیسک سرامیکی است که روی هم می لغزند. وقتی سوراخ های دو دیسک روی هم قرار بگیرند آب جاری می شود و وقتی جابه جا شوند، جریان قطع می شود. سرامیک برخلاف لاستیک له نمی شود و به همین دلیل کارتریج خوب سال ها بدون چکه کار می کند.

اجزای تشکیل دهنده کارتریج شیر اهرمی شامل دیسک سرامیکی، اورینگ و بدنه

اجزای داخلی کارتریج

یک کارتریج استاندارد از این بخش ها ساخته شده است:

🔗 مدل های پیشنهادی: شیر ظرفشویی با گارانتی و امکان مرجوعی

سایز کارتریج شیرآلات؛ چرا مهم است؟

اولین سوال فروشنده وقتی برای خرید کارتریج می روید این است: «کارتریج شیرت چند است؟» منظور قطر کارتریج به میلی متر است و سایزهای رایج این ها هستند:

فرق کارتریج ۳۵ و ۴۰ چیست؟

عدد کارتریج قطر خارجی آن است، نه اندازه خود شیر. کارتریج ۳۵ در بیشتر شیرهای روشویی و ظرفشویی امروزی استفاده می شود و کارتریج ۴۰ آب بیشتری عبور می دهد و بیشتر در شیرهایی با بدنه بزرگ تر دیده می شود.

نکته مهم: سایز کارتریج را طراحی بدنه شیر تعیین می کند. روی شیری که برای کارتریج ۳۵ ساخته شده، نمی شود کارتریج ۴۰ گذاشت و برعکس. حتی دو کارتریج ۳۵ از دو برند مختلف هم ممکن است در ارتفاع میله یا شکل خارهای کف با هم فرق داشته باشند. پس همیشه کارتریج قدیمی را همراه خود ببرید.

مقایسه ابعاد کارتریج ۳۵ و ۴۰ میلی متری شیرآلات

کارتریج در شیرآلات توکار

خیلی ها از خرید شیر توکار می ترسند، چون فکر می کنند اگر روزی کارتریج خراب شود باید کاشی را شکست. در بیشتر شیرهای توکار استاندارد این طور نیست؛ با باز کردن دسته و صفحه رویی، کارتریج از جلو قابل دسترسی و تعویض است. چیزی که اهمیت دارد این است که برندی انتخاب کنید که قطعه یدکی اش سال ها بعد هم پیدا شود. مثلا در شیر حمام توکار که بیشترین استفاده را دارد، این موضوع را جدی بگیرید.

علائم خرابی کارتریج؛ چه زمانی باید عوض شود؟

خرابی کارتریج معمولا یک شبه اتفاق نمی افتد. این نشانه ها را جدی بگیرید:

1. چکه از دهانه شیر: رایج ترین علامت. شیر کاملا بسته است ولی آب چکه می کند. یعنی دیسک های سرامیکی خط افتاده اند یا رسوب بینشان گیر کرده است.
2. سفت شدن دسته: باز و بسته کردن شیر زور می خواهد. معمولا رسوب آب یا خشک شدن گریس داخل کارتریج دلیل آن است.
3. تنظیم نشدن دما: دسته را روی ولرم می گذارید ولی آب ناگهان داغ یا سرد می شود.
4. نشتی از زیر دسته: معمولا اورینگ های کارتریج فرسوده شده اند یا مهره نگهدارنده شل شده است.
5. افت فشار: گاهی توری های ورودی کارتریج رسوب می گیرند.

قبل از باز کردن شیر: اگر مشکل فقط افت فشار یا پاشش آب است، اول پرلاتور (توری سر شیر) را چک کنید. در بیشتر مواقع مقصر همان است و کار به کارتریج نمی رسد.

جدول عیب یابی سریع شیرآلات اهرمی

مشکلات رایج و ارتباطشان با کارتریج را در این جدول خلاصه کرده ایم:

بهترین برندهای کارتریج در ایران و جهان

بیشتر تولیدکنندگان شیرآلات، کارتریج را خودشان تولید نمی کنند و آن را از کارخانه های تخصصی می خرند. به همین دلیل اسم چند برند کارتریج را در شیرهای خیلی از برندها می بینید.

برندهای مطرح جهانی

سدال (Sedal) اسپانیا

یکی از شناخته شده ترین سازندگان کارتریج سرامیکی که در بسیاری از شیرهای اروپایی و باکیفیت استفاده می شود.

کروکس (Kerox) مجارستان

تولیدکننده دیگری با سابقه طولانی که کارتریج هایش به دوام بالا شناخته می شوند.

🔗 پیشنهاد مطالعه: مزایا و معایب شیرآلات توکار

در بازار ایران

برندهای معتبر داخلی هم برای کارتریج سراغ قطعات باکیفیت می روند، چون بیشترین شکایت مشتری از همین قطعه است. برند شیرآلات KWC و شیرآلات شودر از کارتریج های سرامیکی مقاوم در برابر فشار و دما استفاده می کنند و برای محصولاتشان گارانتی و خدمات پس از فروش طولانی دارند. اگر برایتان مهم است بدانید یک مدل مشخص چه کارتریجی دارد، مشخصات فنی محصول را ببینید یا از ما بپرسید.

یک تجربه تکراری: در شیرهای خیلی ارزان و بی نام، کارتریج اولین قطعه ای است که روی آن صرفه جویی می شود. نتیجه معمولا چکه یا سفت شدن دسته در همان سال اول است.

🔗 پیشنهاد مطالعه: معرفی برند KWC و سابقه آن در ایران

آموزش قدم به قدم تعویض کارتریج شیر اهرمی

تعویض کارتریج کار پیچیده ای نیست و با یک آچار آلن و یک آچار فرانسه در خانه انجام می شود:

1. بستن آب: قبل از هر کاری، شیرهای پیسوار آب سرد و گرم زیر روشویی یا سینک را ببندید. در شیرهای توکار، شیر اصلی واحد را ببندید.
2. برداشتن درپوش رنگی: روی دسته یک نشانگر کوچک آبی و قرمز هست. با نوک یک پیچ گوشتی تخت و با احتیاط آن را بردارید.
3. باز کردن دسته: زیر درپوش یک پیچ کوچک است که معمولا با آچار آلن ۲.۵ یا ۳ باز می شود. پیچ را شل کنید و دسته را بالا بکشید.
4. باز کردن قالپاق و مهره: قالپاق تزئینی با دست باز می شود. زیر آن مهره برنجی بزرگی است که کارتریج را نگه داشته؛ آن را با آچار فرانسه باز کنید. دور آچار پارچه بپیچید تا آبکاری خط نیفتد.
5. تعویض: کارتریج قدیمی را بیرون بکشید و داخل بدنه را از رسوب و تکه واشر تمیز کنید. کارتریج نو را طوری بگذارید که خارهای کف آن دقیقا در سوراخ های بدنه بنشیند.
6. بستن: مراحل را برعکس انجام دهید. مهره را بیش از حد سفت نکنید؛ هم دسته سفت می شود و هم ممکن است بدنه پلاستیکی کارتریج ترک بخورد.

مراحل تصویری تعویض کارتریج شیر اهرمی در منزل

اگر شیر شما گارانتی دارد، قبل از دست بردن در آن با فروشنده یا خدمات پس از فروش تماس بگیرید. باز کردن شیر توسط خودتان ممکن است گارانتی را باطل کند.

🔗 پیشنهاد مطالعه: راهنمای خرید فلاش تانک سرویس بهداشتی

حالا که دست به آچار شده اید

گاهی صدای آب در سرویس بهداشتی از شیر نیست و از فلاش تانک است؛ مثلا وقتی شیر پرکن یا سوپاپ آن درست آب بندی نمی کند و آب مدام داخل کاسه می ریزد. برندهایی مثل ایمن آب (سارودی) قطعات یدکی مکانیزم فلاش تانک را هم دارند و اگر همزمان نیاز به تعویض داشت، ارزش دارد یک بار کل سرویس را بررسی کنید.

کارتریج و مصرف آب

بعضی کارتریج ها دو مرحله ای (Eco) هستند؛ یعنی دسته در میانه مسیر کمی مکث دارد و اگر آب بیشتری بخواهید، باید کمی بیشتر فشار بدهید. همین مکث ساده باعث می شود در استفاده روزمره، بی دلیل شیر را تا آخر باز نکنید. کارتریجی که حرکت نرمی دارد هم کمک می کند دمای آب را سریع تر تنظیم کنید و آب کمتری تا رسیدن به دمای دلخواه هدر برود.

جمع بندی

کارتریج شیرآلات، قلب شیر اهرمی

کارتریج کوچک است، ولی تعیین می کند شیر شما چکه کند یا نه. اگر شیرتان مشکل دارد، اول پرلاتور را چک کنید، بعد سایز کارتریج را پیدا کنید و نمونه مرغوب بخرید. اگر هم در حال خرید شیر جدید هستید، جنس بدنه (مطلب آلیاژ برنج در شیرآلات) و کیفیت کارتریج را به اندازه طرح و رنگ جدی بگیرید.

برای پیدا کردن کارتریج مناسب یا مشاوره خرید، با کارشناسان بازرگانی تیام به شماره 021-88042127 تماس بگیرید.